Nowe regulacje to efekt zmian przygotowanych przez resort infrastruktury. Cel jest jasny: poprawa bezpieczeństwa, zwłaszcza poza obszarem zabudowanym, gdzie dochodzi do największej liczby wypadków śmiertelnych, oraz uporządkowanie zasad dotyczących młodych kierowców i użytkowników urządzeń transportu osobistego.
Utrata prawa jazdy poza terenem zabudowanym
Najważniejsza zmiana dotyczy tzw. zasady „50 plus”. Do tej pory prawo jazdy można było stracić za przekroczenie prędkości o ponad 50 kilometrów na godzinę wyłącznie w terenie zabudowanym. Od teraz sankcja obejmuje także jednojezdniowe drogi dwukierunkowe poza obszarem zabudowanym.
W praktyce oznacza to, że kierowca jadący na drodze z ograniczeniem do 90 kilometrów na godzinę z prędkością przekraczającą 140 kilometrów na godzinę, straci uprawnienia na trzy miesiące.
Zmiana wynika ze statystyk, które wskazują, że większość ofiar śmiertelnych wypadków drogowych ginie właśnie poza obszarem zabudowanym, a nadmierna prędkość jest jedną z głównych przyczyn tragedii.
Nowelizacja zaostrza także konsekwencje dla osób ignorujących decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Kierowca, który mimo cofnięcia uprawnień nadal prowadzi pojazd, musi liczyć się z ich formalnym cofnięciem, a nie – jak dotychczas – jedynie z wydłużeniem okresu zatrzymania dokumentu do sześciu miesięcy.
Twarde uderzenie w nielegalne wyścigi i jazdę brawurową
Przypomnijmy także o przepisach obowiązujących od 29 stycznia 2026 r., które znacząco zaostrzają odpowiedzialność karną za najbardziej niebezpieczne zachowania na drodze.
Sprawą karną zagrożone jest organizowanie, prowadzenie lub udział w nielegalnym wyścigu pojazdów mechanicznych. Odpowiedzialności podlegają zarówno organizatorzy, jak i uczestnicy, niezależnie od tego, czy doszło do wypadku. Za takie przestępstwo grozi kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat.
Nowelizacja wprowadza także przestępstwo tzw. jazdy brawurowej. Odpowiedzialność karna dotyczy kierującego, który jednocześnie rażąco przekracza dopuszczalną prędkość, rażąco narusza inne zasady bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz naraża człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia. Co istotne, do odpowiedzialności może dojść nawet wtedy, gdy nie doszło do wypadku.
Zaostrzono również odpowiedzialność za spowodowanie wypadku ze skutkiem śmiertelnym, jeśli sprawca uczestniczył w nielegalnym wyścigu, działał w warunkach jazdy brawurowej lub prowadził pojazd mimo sądowego zakazu. W takich przypadkach sąd może orzec karę do 10 lat pozbawienia wolności.
Wprowadzono także obligatoryjny dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów wobec sprawcy, który złamał wcześniej orzeczony zakaz. W przypadku prowadzenia pojazdu przy zawartości alkoholu co najmniej 1,5 promila sąd obligatoryjnie orzeka przepadek pojazdu.
Nowe obowiązki obejmą również organizatorów spotkań motoryzacyjnych. Jeśli w otwartej lub ogólnodostępnej przestrzeni prezentowanych jest więcej niż 10 pojazdów, konieczne będzie wcześniejsze zawiadomienie organu gminy. Przebieg takich spotkań będzie monitorowany przez Policję.
Skala zmian pokazuje jednoznacznie, że ustawodawca konsekwentnie zaostrza kurs wobec najbardziej ryzykownych zachowań na drodze, rozszerzając odpowiedzialność administracyjną i karną kierowców. Czy nowe regulacje przełożą się na spadek liczby wypadków, pokażą najbliższe miesiące.
17-latkowie za kierownicą, ale pod nadzorem
Od 3 marca 17-latkowie mogą uzyskać prawo jazdy kategorii B. Kurs można rozpocząć już w wieku 16 lat i 9 miesięcy. Jednak młody kierowca do ukończenia 18 lat będzie objęty szczególnymi zasadami.
Prawo jazdy wydane 17-latkowi będzie ważne wyłącznie na terytorium Polski. Przez pierwsze sześć miesięcy od jego uzyskania – lub do momentu ukończenia pełnoletności – młody kierowca będzie mógł prowadzić pojazd wyłącznie w towarzystwie doświadczonego opiekuna.
Opiekun musi mieć co najmniej 25 lat oraz prawo jazdy kategorii B od minimum 5 lat. Nie może mieć orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów w ciągu ostatnich 5 lat. Podczas kontroli drogowej policja będzie mogła sprawdzić jego trzeźwość – opiekun nie może być pod wpływem alkoholu ani środków odurzających.
Do ukończenia 18 lat młody kierowca nie będzie mógł wykonywać transportu drogowego rzeczy ani przewozić osób w ramach usług, na przykład jako taksówkarz.
Resort infrastruktury podkreśla, że podobne rozwiązania funkcjonują już w innych krajach Unii Europejskiej, między innymi w Austrii, Estonii, Francji, Danii, Luksemburgu, Niderlandach czy Niemczech.
Kaski obowiązkowe dla dzieci i nowe zasady dla hulajnóg
Kolejne zmiany wejdą w życie 3 czerwca 2026 r. Od tego dnia dzieci i młodzież do 16. roku życia będą zobowiązani do używania kasków ochronnych podczas jazdy rowerem, hulajnogą elektryczną oraz urządzeniem transportu osobistego.
Podniesiono również minimalny wiek użytkowników hulajnóg elektrycznych i urządzeń transportu osobistego z 10 do 13 lat.
