Najważniejsze informacje:
- W ciągu dekady ma powstać od 500 do 800 dodatkowych miejsc dla ciężarówek.
- Obecnie przy flamandzkich autostradach dostępnych jest 2886 takich stanowisk.
- W ciągu pięciu lat gruntownie zmodernizowanych zostanie 13 stref obsługi.
- Powstaną także trzy nowe parkingi autostradowe, a dla kolejnych trzech lokalizacji trwają poszukiwania odpowiednich terenów.
- Wartość publicznych i prywatnych inwestycji związanych z modernizacją stref obsługi przekracza 100 mln euro.
- Dla porównania Niemcy planują utworzenie do 2028 r. 1725 nowych miejsc parkingowych dla ciężarówek.
Nowy plan jest aktualizacją strategii obowiązującej od 2016 r. i obejmuje 72 parkingi oraz strefy obsługi przy flamandzkich autostradach. Władze regionu chcą nie tylko zwiększyć ich pojemność, lecz także poprawić standard odpoczynku kierowców i przygotować infrastrukturę na zmiany związane z elektryfikacją transportu ciężkiego.
Szczególne miejsce w strategii zajmują ciężarówki. Flandria ma dziś 2886 miejsc parkingowych dla pojazdów ciężarowych, czyli o 266 więcej niż pięć lat temu. W kolejnej dekadzie liczba ta ma wzrosnąć o następne 500–800 stanowisk.
Do 800 dodatkowych miejsc dla ciężarówek
Plan przedstawiła flamandzka minister mobilności Annick De Ridder. Ambicją władz jest dalsze zwiększanie dostępności legalnych miejsc postoju przy głównych trasach. Obecnie kierowcy ciężarówek mają mieć możliwość znalezienia miejsca pozwalającego na krótki postój średnio co około 30 km. Rozbudowa ma zwiększyć pojemność sieci w miejscach, w których zapotrzebowanie na parkingi pozostaje wysokie.
Problem nie sprowadza się jednak wyłącznie do niewystarczającej liczby stanowisk. Flamandzkie władze zwracają uwagę, że część parkingów autostradowych jest wykorzystywana jako miejsca długoterminowego postoju ciężarówek obsługujących pobliskie strefy przemysłowe i biznesowe. W efekcie miejsca przeznaczone przede wszystkim dla transportu tranzytowego bywają zajmowane przez pojazdy oczekujące w pobliżu przedsiębiorstw.
De Ridder podkreśla, że odpowiedzialność za rozwiązanie problemu nie może spoczywać wyłącznie na zarządcy infrastruktury. Firmy transportowe również powinny dysponować odpowiednią liczbą miejsc postojowych dla własnych pojazdów.
13 parkingów przejdzie gruntowną modernizację
Zwiększenie liczby stanowisk jest tylko jednym z elementów planu. W ciągu najbliższych pięciu lat gruntownie zmodernizowanych ma zostać 13 stref obsługi. W poprzednich pięciu latach przebudowano osiem takich obiektów.
Inwestycje mają objąć między innymi sanitariaty, dostęp do wody pitnej, oznakowanie, bezpieczeństwo, miejsca wypoczynku oraz infrastrukturę ładowania.
Łączna wartość publicznych i prywatnych inwestycji związanych z modernizacją stref obsługi ma przekroczyć 100 mln euro. Część parkingów jest odnawiana przez koncesjonariuszy, podczas gdy flamandzka administracja drogowa odpowiada za stworzenie odpowiednich warunków infrastrukturalnych.
Plan zakłada również bardziej ujednolicony standard stref obsługi. Oprócz poprawy zaplecza sanitarnego mają pojawić się dodatkowe miejsca rekreacyjne oraz tereny zielone.
Powstaną nowe parkingi przy autostradach
Flandria zamierza nie tylko powiększać istniejące obiekty. W najbliższych latach mają zostać utworzone trzy nowe strefy obsługi przy autostradach.
Nowe lokalizacje przewidziano między innymi w rejonie Stekene przy E34 oraz Affligem przy E40.
Równolegle prowadzone są poszukiwania terenów dla kolejnych obiektów. Analizowane są lokalizacje w rejonie Maldegem przy E34, Lichtervelde/Ruddervoorde przy E403 oraz Herentals przy E313.
Parking coraz częściej będzie także miejscem ładowania
Nowa strategia uwzględnia również rozwój transportu elektrycznego. Infrastruktura ładowania ma być uwzględniana przy kolejnych przetargach i remontach stref obsługi. Według flamandzkich władz szybkie ładowarki są obecnie dostępne przy tamtejszych autostradach średnio co około 25 km. Sieć ma być dalej rozwijana, a punkty ładowania i tankowania rozmieszczane w bardziej przemyślany sposób.
Na razie rozbudowywana będzie również infrastruktura dla paliw kopalnych. W dłuższej perspektywie Flandria zakłada jednak stopniowe odchodzenie od nich, przy uwzględnieniu tempa zmian na rynku.
W przypadku ciężarówek elektrycznych połączenie funkcji parkingowej i ładowania będzie nabierało szczególnego znaczenia. Postój potrzebny do uzupełnienia energii może być dłuższy niż tradycyjne tankowanie, dlatego rozwój infrastruktury energetycznej i liczby miejsc parkingowych musi następować równolegle.
Niemcy budują więcej, ale skala potrzeb jest nieporównywalnie większa
Plany Flandrii można zestawić z inwestycjami zapowiedzianymi niedawno w Niemczech. Tam Autobahn GmbH zamierza w latach 2026–2028 utworzyć łącznie 1725 nowych miejsc parkingowych dla ciężarówek – 850 na obsługiwanych parkingach i kolejnych 875 na obiektach bez infrastruktury usługowej.
W liczbach bezwzględnych niemiecki program jest więc znacznie większy. Trzeba jednak uwzględnić skalę obu sieci drogowych i ruchu ciężarowego. Niemcy są zdecydowanie większym krajem tranzytowym, a niedobór miejsc parkingowych przy tamtejszych autostradach od lat należy do najpoważniejszych problemów infrastrukturalnych transportu drogowego.
Niemiecki system informacji parkingowej obejmuje obecnie 65 635 miejsc na 1838 obiektach przy autostradach federalnych, do czego dochodzi około 750 stanowisk przy drogach federalnych. Na 261 parkingach typu Autohof zidentyfikowano dodatkowo 19 680 miejsc dla ciężarówek.
Na tym tle flamandzkie 500–800 nowych stanowisk jest mniejszym przedsięwzięciem w liczbach bezwzględnych, ale w stosunku do obecnej bazy 2886 miejsc oznacza potencjalne zwiększenie liczby stanowisk nawet o blisko 28 proc.
Jeżeli plan zostanie zrealizowany w maksymalnym zakresie, Flandria będzie dysponować około 3686 miejscami parkingowymi dla ciężarówek, nie licząc innych zmian, które mogą nastąpić w tym czasie.
Rozbudowa parkingów po obu stronach granicy pokazuje, że niedobór miejsc do legalnego odbywania przerw i odpoczynków pozostaje problemem nie tylko największych państw tranzytowych. Różnią się skala sieci, natężenie ruchu i liczba potrzebnych stanowisk, ale zarówno Flandria, jak i Niemcy inwestują jednocześnie w większą pojemność parkingów i poprawę ich standardu.
