[AKTUALIZACJA] Protest 25 kierowców w Niderlandach zakończony. MBC i FNV przedstawiają swoje wersje wydarzeń

Aktualizacja: 27 października, godz. 8:30

Protest kierowców na parkingu w Venlo dobiegł końca. Według oficjalnego stanowiska MBC Trans i MBC Development porozumienie z ostatnią grupą kierowców osiągnięto 20 października, a 21 października ostatni kierowcy opuścili parking. Spółki podają, że porozumienie objęło 22 kierowców obsługujących ich flotę.

Stanowisko MBC: „Byliśmy ofiarą, a nie sprawcą”

MBC podkreśla, że kierowcy nie byli bezpośrednimi pracownikami spółek z grupy, lecz byli zatrudnieni przez agencję pracy tymczasowej Super Job. Według MBC to właśnie agencja odpowiadała za zatrudnianie kierowców, rozliczanie ich pracy i wypłatę wynagrodzeń.

Spółki deklarują, że wywiązały się ze swoich zobowiązań finansowych wobec Super Job i dysponują dokumentacją potwierdzającą dokonane przelewy.

MBC wskazuje, że mimo braku statusu pracodawcy zaangażowało się w rozwiązanie sporu i przywrócenie normalnego funkcjonowania transportu. W ramach porozumienia:

• kierowcom wypłacono 100 euro za każdy faktycznie przepracowany dzień we wrześniu i październiku, za który – według MBC – nie otrzymali oni wynagrodzenia od Super Job,
• spółki zaznaczają, że środki zostały przelane na rachunki bankowe wskazane przez kierowców, a nie przekazane w gotówce na parkingu,
• MBC zapowiada dalsze działania zmierzające do wyjaśnienia odpowiedzialności za zaistniałą sytuację, w tym wobec Super Job.

Stanowisko FNV i RTDD

Swoje ustalenia przekazały redakcji również FNV-Stichting VNB oraz fundacja Road Transport Due Diligence (RTDD), które uczestniczyły w wyjaśnianiu sytuacji w Venlo.

FNV potwierdza, że protest dobiegł końca, parking jest pusty, a wszystkie ładunki zostały dostarczone. Według organizacji żaden z protestujących kierowców nie będzie dalej pracował dla firm zaangażowanych w tę sprawę.

FNV i RTDD potwierdzają również, że MBC opłacało faktury wystawiane przez Super Job, podczas gdy kierowcy zgłaszali brak należnych wynagrodzeń.

Richard Vervoorn z FNV-Stichting VNB zwrócił uwagę na nietypową rolę samej agencji Super Job. To jej przedstawicielka miała 12 października skontaktować się z FNV w sprawie planowanego zatrzymania pracy i możliwości bezpiecznego zaparkowania pojazdów w Venlo. Według FNV agencja później przestała być osiągalna.

Z ustaleń RTDD wynika ponadto, że zatrzymane w Venlo ładunki były organizowane przez LKW Walter, a kierowcy realizowali przewozy m.in. dla takich firm, jak Heineken, Lidl, Hornbach, Volkswagen i Red Bull. RTDD kontaktowało się z częścią tych podmiotów w związku z opóźnieniami w dostawach.

FNV i RTDD krytycznie oceniają również sposób organizacji współpracy między MBC a Super Job. Ich zdaniem ustalenia dotyczące zgodności z przepisami, w tym Pakietem Mobilności, nie były wystarczająco jasne, a MBC nie sprawowało wystarczającego nadzoru nad ochroną praw kierowców.

Organizacje krytykują także LKW Walter, zarzucając spedycji niewystarczającą weryfikację przestrzegania przepisów przez przewoźnika.

—

Tekst opublikowany 23 października:

Kierowcy realizujący przewozy zagraniczne dla MBC Trans mieli nie otrzymać wynagrodzeń za trzy miesiące: lipiec, sierpień i wrzesień. Łączna kwota roszczeń ma wynosić około 150 tys. euro.

Według portalu Zero.pl protest rozpoczął się na parkingu w Niemczech, gdzie zatrzymanych zostało około 25 zestawów ciężarowych. Na miejscu interweniowała niemiecka policja, a przewoźnikowi udało się odzyskać część pojazdów.

Następnie część kierowców przeniosła się do niderlandzkiego Venlo, gdzie sprawą zainteresował się związek zawodowy FNV.

Do redakcji Trans.INFO zgłosiła się siostra jednego z protestujących kierowców. Według przekazanych przez nią informacji grupa około 25 kierowców z Białorusi przebywa obecnie na strzeżonym parkingu Truckstop Venlo i domaga się wypłaty zaległych wynagrodzeń. W sprawę, oprócz FNV, ma być zaangażowana również fundacja Road Transport Due Diligence.

Autorka zgłoszenia opisuje trudną sytuację części kierowców pozostających na parkingu i ich rodzin, które – według jej relacji – od kilku miesięcy nie otrzymują środków pochodzących z pracy kierowców. Są to jednak informacje przekazane przez jedną ze stron sporu i na obecnym etapie nie zostały niezależnie zweryfikowane przez redakcję.

Spór szybko trafił na TikToka

Sprawa szybko przeniosła się także do mediów społecznościowych. Na TikToku zaczęły pojawiać się nagrania kierowców, w których zarzuty dotyczące niewypłaconych wynagrodzeń kierowano bezpośrednio pod adresem MBC Trans.

Należy jednak zaznaczyć, że na obecnym etapie nie ma podstaw, by jednoznacznie przypisać odpowiedzialność za brak wypłat przewoźnikowi.

To istotny element sprawy również z punktu widzenia przedsiębiorstw transportowych. Konflikt, którego podłoże nie zostało jeszcze niezależnie wyjaśnione, może w bardzo krótkim czasie przenieść się do mediów społecznościowych i zacząć wpływać na reputację firmy.

Kto zatrudniał kierowców?

Według ustaleń Zero.pl i stanowiska MBC Trans kierowcy nie byli bezpośrednimi pracownikami firmy transportowej. Mieli być zatrudnieni przez warszawską agencję pracy tymczasowej Super Job i skierowani do wykonywania pracy na rzecz przewoźnika.

Prawnik wspierający MBC Trans, mec. Damian Nartowski z kancelarii WN Legal Wątrobiński Nartowski, przekazał portalowi, że firma posiada potwierdzenia przelewów odpowiadających fakturom wystawionym przez agencję.

Trans.INFO zwróciło się o stanowisko zarówno do MBC Trans, jak i do agencji Super Job. Do momentu publikacji materiału redakcja nie otrzymała odpowiedzi od żadnego z tych podmiotów.

Spór przeniósł się bezpośrednio na flotę

Ryzyko reputacyjne to jednak tylko jedna strona tej sprawy. Konflikt szybko zaczął wpływać także na bieżące operacje transportowe. Portal HaloŁuków.pl podał, że część kierowców miała wyłączyć systemy telematyczne w pojazdach. W efekcie przewoźnik miał stracić możliwość śledzenia lokalizacji części ciężarówek i ładunków.

Spór o wynagrodzenia przełożył się zatem bezpośrednio na zdolność firmy do wykonywania przewozów.

Unieruchomiony zestaw oznacza ryzyko opóźnień, niewykonanych zleceń i dodatkowych kosztów operacyjnych. Przy flocie liczącej ponad 100 ciężarówek unieruchomienie kilkudziesięciu zestawów może już istotnie ograniczać możliwości operacyjne firmy.

Co mówi prawo o pracy tymczasowej?

Z informacji Państwowej Inspekcji Pracy dotyczących pracy tymczasowej wynika, że formalnym pracodawcą pracownika tymczasowego jest agencja i to na niej spoczywa prawny obowiązek wypłaty wynagrodzenia. Pracodawca użytkownik ma natomiast własny zakres obowiązków związanych m.in. z organizacją pracy, ewidencją czasu pracy i BHP. To ogólna zasada wynikająca z przepisów prawa. Sama w sobie nie przesądza ona jednak o ostatecznym rozkładzie odpowiedzialności finansowej i prawnej w tej konkretnej sprawie.

Przepisy wskazują co prawda, kto jest formalnym pracodawcą, ale nie rozstrzygają, jak przebiegały rozliczenia umowne między firmą a pośrednikiem i z jakich przyczyn środki nie trafiły do kierowców.

Pokazuje to jednak kluczowy mechanizm z punktu widzenia zarządzania ryzykiem: firma transportowa może pozostawać operacyjnie zależna od prawidłowego funkcjonowania pośrednika, nawet jeśli sama należycie rozlicza się z nim zgodnie z zawartą umową.

Outsourcing kierowców oznacza też ryzyko operacyjne

Najważniejsza konkluzja nie sprowadza się do negowania samego modelu outsourcingu kierowców czy korzystania z agencji pracy tymczasowej. Ta sprawa pokazuje natomiast, że przy takim modelu część ryzyka znajduje się poza bezpośrednią kontrolą przewoźnika. Jeśli w relacji między agencją a kierowcami dochodzi do sporu o wynagrodzenia, jego skutki mogą bardzo szybko przenieść się na flotę, realizowane zlecenia i relacje z klientami przewoźnika.

Z punktu widzenia firmy transportowej znaczenia nabierają więc nie tylko cena usługi i dostępność kierowców, ale również wiarygodność pośrednika, jasny podział obowiązków, dokumentowanie rozliczeń i procedury na wypadek nagłego sporu.

W przypadku MBC Trans potwierdzenia przelewów na rzecz agencji są jednym z głównych dokumentów, na które powołuje się przewoźnik, przedstawiając swoją wersję wydarzeń. To pokazuje, że przy współpracy z zewnętrznym dostawcą pracowników dokumentacja rozliczeń może mieć znaczenie nie tylko księgowe, ale również operacyjne i reputacyjne.

Sprawa pokazuje też drugie ryzyko: konflikt operacyjny może bardzo szybko zacząć żyć własnym życiem w mediach społecznościowych, zanim odpowiedzialność poszczególnych stron zostanie niezależnie ustalona.