Najważniejsze informacje:
- Podczas kontroli na hiszpańskiej autostradzie A-23 funkcjonariusze Guardii Civil stwierdzili, że część czasu jazdy została zarejestrowana na kartę osoby, której nie było w ciężarówce.
- Do trzech lat więzienia. Kierowca jest podejrzany o fałszowanie dokumentacji urzędowej, za co hiszpański Kodeks karny przewiduje od sześciu miesięcy do trzech lat pozbawienia wolności oraz grzywnę.
- Policja bada również rolę wspólnika firmy, do którego należała druga karta.
Do zatrzymania doszło 4 listopada 2026 r. podczas kontroli transportowej prowadzonej przez Guardia Civil na autostradzie A-23, w pobliżu miejscowości Almudévar w prowincji Huesca. W trakcie inspekcji funkcjonariusze skupili się na przepisach dotyczących transportu drogowego, w tym czasu prowadzenia pojazdu i odpoczynków.
Weryfikacja danych zapisanych przez tachograf w ciągu ostatnich 24 godzin wykazała nieprawidłowość. Część okresów jazdy została bowiem przypisana osobie, która nie znajdowała się w kontrolowanej ciężarówce.
Dalsza analiza zapisów wykazała, że kierowca korzystał z dwóch kart tachografowych. Pierwsza należała do niego, natomiast druga do wspólnika z tej samej firmy transportowej.
Według ustaleń Guardii Civil kierowca wykorzystywał cudzą kartę, aby stworzyć w dokumentacji wrażenie, że za kierownicą zmieniały się dwie osoby. Pozwalało to ukrywać rzeczywisty czas jazdy i kontynuować prowadzenie pojazdu ponad dopuszczalne limity. W rzeczywistości ciężarówkę prowadziła jedna osoba.
🚛 Detenido en la A-23, a la altura de Almudévar (Huesca), un camionero por presuntamente manipular el tacógrafo utilizando dos tarjetas de conductor para simular descansos y prolongar su jornada al volante. El titular de la segunda tarjeta también será investigado. https://t.co/sXJM6qpuFw
— GuardiaCivilZaragoza🇪🇸 (@guardiacivilzg) November 12, 2026
Nie tylko mandat. Kierowcy grożą trzy lata więzienia
Guardia Civil zatrzymała 58-letniego kierowcę jako podejrzanego o przestępstwo fałszowania dokumentów urzędowych. Zgodnie z art. 392 hiszpańskiego Kodeksu karnego, w związku z art. 390, za taki czyn przewidziano karę od sześciu miesięcy do trzech lat pozbawienia wolności oraz grzywnę wymierzaną według stawek dziennych za okres od sześciu do dwunastu miesięcy.
Nie oznacza to jednak, że kierowca został już skazany. Na obecnym etapie mowa o podejrzeniu popełnienia przestępstwa i prowadzonym postępowaniu. Możliwość karnego ścigania manipulacji tachografami została potwierdzona również w orzecznictwie hiszpańskiego Sądu Najwyższego.
W wyroku z 15 stycznia 2020 r. sąd uznał, że celowa ingerencja w działanie tachografu, prowadząca do fałszowania zapisów czasu jazdy, może stanowić przestępstwo fałszowania dokumentów urzędowych. Sprawa dotyczyła wykorzystania magnesu, który powodował rejestrowanie odpoczynku, mimo że ciężarówka pozostawała w ruchu. Kierowca został skazany na sześć miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wysokości 1080 euro.
Orzeczenie pokazało, że fałszowanie danych tachografowych nie musi być traktowane wyłącznie jako naruszenie przepisów dotyczących czasu jazdy i odpoczynku. W określonych okolicznościach może stanowić przestępstwo.
Czy właściciel drugiej karty również odpowie karnie?
W sprawie z autostrady A-23 istotny jest jeszcze jeden element: karta wykorzystana przez zatrzymanego kierowcę należała do wspólnika z tej samej firmy transportowej. Hiszpańska Guardia Civil poinformowała, że jego rola również będzie przedmiotem postępowania. Śledczy muszą ustalić, czy właściciel karty świadomie udostępnił ją drugiej osobie oraz czy wiedział, w jakim celu będzie wykorzystywana.
Samo stwierdzenie, że kierowca posługiwał się kartą należącą do wspólnika, nie przesądza jeszcze o odpowiedzialności karnej jej właściciela.
Jeżeli jednak zostanie wykazane świadome uczestnictwo w fałszowaniu zapisów, możliwe jest rozpatrywanie jego odpowiedzialności jako współsprawcy lub osoby świadomie pomagającej w popełnieniu przestępstwa.
Dla przedsiębiorstw transportowych jest to istotny sygnał: konsekwencje manipulacji mogą wykraczać poza osobę kierowcy zatrzymanego podczas kontroli.
Nie jest to zresztą pierwszy taki przypadek w Hiszpanii. W czerwcu 2026 r. trans.info opisywało sprawę z Galicji, w której Guardia Civil wykryła manipulację tachografem za pomocą magnesu. W związku ze sprawą zarzuty fałszowania dokumentów usłyszeli zarówno kierowca, jak i osoba zarządzająca firmą transportową.
Nie oznacza to automatycznej odpowiedzialności właściciela przedsiębiorstwa za każde naruszenie popełnione przez pracownika. Znaczenie ma przede wszystkim ustalenie, czy dana osoba świadomie uczestniczyła w procederze.
Więzienie i wysokie grzywny. Jak Europa karze za manipulacje tachografem?
Hiszpański przypadek nie jest odosobniony. W wielu państwach europejskich świadome fałszowanie zapisów tachografu może prowadzić do odpowiedzialności karnej. Sankcje różnią się jednak w zależności od kraju, sposobu manipulacji oraz kwalifikacji prawnej czynu.
We Francji za fałszowanie danych elektronicznych lub niedozwoloną modyfikację urządzeń kontrolnych grozi do roku więzienia i 30 tys. euro grzywny. Odrębne sankcje przewidziano za nieprawidłowe korzystanie z kart kierowców, w tym jazdę na karcie należącej do innej osoby.
W Szwecji od 1 sierpnia 2026 r. obowiązują przepisy przewidujące grzywnę lub karę pozbawienia wolności do roku za manipulowanie tachografami. Odpowiedzialność może obejmować nie tylko kierowców fałszujących dane, lecz także osoby zajmujące się wytwarzaniem lub dystrybucją urządzeń przeznaczonych do manipulacji.
W Polsce ingerencja w tachograf może prowadzić również do odpowiedzialności karnej, jeżeli wpływa na wskazania drogomierza lub prawidłowość pomiaru przebiegu pojazdu. Art. 306a Kodeksu karnego przewiduje za taki czyn karę od trzech miesięcy do pięciu lat pozbawienia wolności. Taka sama odpowiedzialność może dotyczyć osoby zlecającej wykonanie ingerencji.
We Włoszech celowa ingerencja w urządzenia kontrolne może skutkować nie tylko karami administracyjnymi, lecz także odpowiedzialnością karną. W określonych przypadkach zastosowanie mogą znaleźć przepisy dotyczące usuwania lub wyłączania zabezpieczeń chroniących pracowników przed wypadkami. Zagrożenie karą może wówczas sięgać pięciu lat pozbawienia wolności.
W Słowenii szczególnie dotkliwe mogą być natomiast sankcje finansowe. W marcu 2023 r. tamtejsza policja informowała o wykryciu w ciężarówce zagranicznego przewoźnika zmodyfikowanego czujnika ruchu i mikroczipu umożliwiającego zdalne manipulowanie tachografem.
Nieprawidłowości potwierdzono podczas szczegółowej kontroli przeprowadzonej w autoryzowanym warsztacie. Funkcjonariusze przypomnieli wówczas, że za potwierdzone manipulacje przewidziano grzywny sięgające 5 tys. euro dla kierowcy i 24 tys. euro dla przedsiębiorstwa transportowego. Są to kwoty wskazane w komunikacie z 2023 r., a nie potwierdzony aktualny taryfikator wszystkich naruszeń.
Przykład Słowenii pokazuje, że konsekwencje manipulacji mogą być szczególnie dotkliwe dla samej firmy transportowej, nawet jeśli sprawa nie prowadzi do wyroku pozbawienia wolności.
Warto przy tym podkreślić, że wymienione sankcje nie są stosowane automatycznie za każdą nieprawidłowość dotyczącą tachografu. Kluczowe znaczenie mają okoliczności naruszenia, rodzaj ingerencji oraz przepisy, na podstawie których oceniane jest działanie sprawcy.
Ryzyko dla przewoźnika wykracza poza samą karę
Fałszowanie zapisów tachografu ma znaczenie nie tylko dla bezpieczeństwa drogowego, lecz także dla konkurencji pomiędzy przedsiębiorstwami transportowymi. Ukrywanie rzeczywistego czasu jazdy pozwala bowiem wykonywać przewozy z naruszeniem ograniczeń, których muszą przestrzegać firmy działające zgodnie z przepisami. Może to prowadzić do uzyskiwania nieuczciwej przewagi konkurencyjnej.
Dla przewoźników ryzyko obejmuje zatem nie tylko sankcje administracyjne, lecz także możliwość wszczęcia postępowania karnego wobec osób uczestniczących w fałszowaniu dokumentacji. Jeżeli zostanie udowodniony świadomy udział innych osób w procederze, odpowiedzialność może wykraczać poza kierowcę zatrzymanego podczas kontroli.
Istotne znaczenie ma więc nie tylko prawidłowe działanie tachografu, lecz także kontrolowanie sposobu korzystania z kart kierowców oraz zgodności zapisów z rzeczywistym przebiegiem pracy.
Sprawa z autostrady A-23 pokazuje, że porównanie danych z tachografu z rzeczywistą obsadą pojazdu może wystarczyć do ujawnienia fikcyjnej zmiany kierowców. W tym przypadku postępowanie obejmuje już nie tylko okoliczności korzystania z dwóch kart, ale również ustalanie roli wspólnika, do którego należała jedna z nich.









