Nowe obowiązkowe wyposażenie samochodów od 2027 r. Nie obejmie jednak wszystkich aut

Ministerstwo Infrastruktury opublikowało projekt nowelizacji rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia. Dokument znajduje się obecnie na etapie opiniowania. Poza apteczkami przewiduje również zmiany dotyczące hulajnóg elektrycznych, pojazdów uprzywilejowanych, autokarów i pojazdów zabytkowych.

Obowiązek tylko dla nowych samochodów osobowych

Projekt zakłada rozszerzenie obowiązku posiadania apteczki doraźnej pomocy na samochody osobowe kategorii homologacyjnej M1. Chodzi o pojazdy przeznaczone do przewozu osób, które poza miejscem kierowcy mają nie więcej niż osiem miejsc siedzących.

Nowy wymóg będzie dotyczył wyłącznie samochodów po raz pierwszy zarejestrowanych po 31 marca 2027 r. Właściciele aut już dopuszczonych do ruchu nie zostaną zobowiązani do ich dodatkowego wyposażania.

Ministerstwo Infrastruktury wyjaśnia, że objęcie regulacją wszystkich samochodów osobowych oznaczałoby konieczność doposażenia wielu milionów pojazdów. Resort uznał, że byłoby to nadmiernym obciążeniem dla właścicieli od lat korzystających ze swoich aut.

Około 650 tys. samochodów w pierwszym roku

Z szacunków resortu wynika, że w pierwszym roku obowiązywania nowych przepisów wymóg obejmie około 650 tys. samochodów.

Średnia cena apteczki została oszacowana na 75 złotych brutto, przy przedziale rynkowym wynoszącym od 50 do 100 złotych. Łączny koszt wyposażenia pojazdów ma wynieść blisko 49 mln złotych.

Projektodawca uzasadnia zmianę potrzebą zapewnienia szerszego dostępu do podstawowych środków pierwszej pomocy. Samochody osobowe stanowią najliczniejszą grupę pojazdów poruszających się po polskich drogach, a świadkowie wypadków często docierają na miejsce przed służbami ratunkowymi.

Bez obowiązkowego wykazu zawartości

Projekt nie wprowadza zamkniętego katalogu wyposażenia apteczki. Ministerstwo wskazuje, że w polskich przepisach nie ma odrębnej normy określającej jej obowiązkową zawartość. Właściciele będą więc mogli wybierać spośród produktów dostępnych na rynku. Resort zwraca uwagę, że znaczna część oferowanych zestawów jest przygotowywana zgodnie z niemiecką normą DIN 13164.

Takie apteczki zawierają przede wszystkim materiały opatrunkowe, m.in. sterylne kompresy, bandaże, opaski elastyczne, plastry, chusty trójkątne, rękawice, maseczki, nożyczki z zaokrąglonymi końcami oraz koc ratunkowy.

Nie umieszcza się w nich leków ani płynów odkażających. Preparaty przechowywane w samochodzie byłyby narażone na wysokie i niskie temperatury, które mogą wpływać na ich właściwości.

Część pojazdów już musi mieć apteczkę

Obowiązek posiadania apteczki nie jest w polskim prawie całkowitą nowością. Już obecnie muszą być w nią wyposażone pojazdy przeznaczone do nauki jazdy i egzaminowania, taksówki, część autobusów oraz samochody ciężarowe konstrukcyjnie przystosowane do przewozu osób.

Nowelizacja nie rozszerza obowiązku na standardowe samochody ciężarowe ani ciągniki siodłowe. W ich przypadku zasady pozostaną bez zmian. Dziś w zwykłym samochodzie osobowym obowiązkowe są przede wszystkim trójkąt ostrzegawczy z homologacją oraz gaśnica zawierająca co najmniej 1 kg środka gaśniczego.

Kara za brak apteczki nie została określona

Projekt nie przewiduje osobnej, sztywnej stawki mandatu za brak apteczki. Naruszenie będzie mogło zostać zakwalifikowane na podstawie art. 97 Kodeksu wykroczeń, który przewiduje grzywnę do 3 tys. złotych albo naganę. Nie oznacza to jednak, że mandat za brak apteczki będzie automatycznie wynosił 3 tys. złotych.

Wysokość kar stosowanych w praktyce będzie zależała od ostatecznego brzmienia przepisów oraz ewentualnych zmian w taryfikatorze mandatów.

Rozporządzenie wcześniej, obowiązek później

Projekt zakłada, że rozporządzenie wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Nie wszystkie jego przepisy zaczną jednak działać w tym samym terminie. Obowiązek wyposażania samochodów osobowych w apteczki będzie stosowany wyłącznie wobec pojazdów po raz pierwszy zarejestrowanych po 31 marca 2027 r.

Podobną datę przewidziano dla nowych wymagań technicznych dotyczących hulajnóg elektrycznych i urządzeń transportu osobistego.

Koniec z odblokowywaniem hulajnóg

Projekt przewiduje, że konstrukcja hulajnóg elektrycznych i urządzeń transportu osobistego będzie musiała uniemożliwiać zwiększenie maksymalnej prędkości ponad 20 km/h. Dotyczy to ingerencji mechanicznej, elektronicznej i programowej. Wymóg ma objąć pojazdy wyprodukowane po 31 marca 2027 r.

Celem zmiany jest ograniczenie możliwości modyfikowania urządzeń tak, aby osiągały prędkości wyższe niż dopuszczone przepisami.

Ciągniki rolnicze jako pojazdy uprzywilejowane

Projekt dostosowuje również rozporządzenie do zmian w Prawie o ruchu drogowym, które dopuściły możliwość wykorzystywania ciągników rolniczych jako pojazdów uprzywilejowanych. Ma to pozwolić na ich używanie m.in. przez straż pożarną podczas działań ratowniczych. Nowe przepisy określą zasady oznakowania i wyposażenia takich pojazdów.

Nowelizacja umożliwi także Siłom Zbrojnym korzystanie z nieoznakowanych pojazdów uprzywilejowanych.

Zmiany dla autokarów i pojazdów zabytkowych

Projekt przewiduje rezygnację z obowiązkowego wyposażania autokarów w koło zapasowe. Ma również uporządkować zasady poruszania się pojazdów zabytkowych stylizowanych na współczesne pojazdy uprzywilejowane. Chodzi przede wszystkim o zabytkowe radiowozy lub inne pojazdy oznakowane w sposób, który może wprowadzać uczestników ruchu w błąd. Zmiana nie pozbawi ich statusu zabytku, ale ograniczy możliwość używania takiego oznakowania na drogach publicznych.

Planowane przepisy obejmują ponadto zmianę nazwy „karetka sanitarna” na „wojskowy samochód sanitarny” oraz dostosowanie krajowych przepisów do unijnych wymagań homologacyjnych.

Projekt znajduje się na etapie opiniowania. Ostateczny kształt przepisów może się jeszcze zmienić przed ich przyjęciem i publikacją.