Najważniejsze informacje:
- Ostatni kwartał roku to okres podwyższonej liczby kradzieży ładunków, a presja czasu w szczycie sezonu sprzyja pochopnym decyzjom.
- Sygnały ostrzegawcze to m.in. nowy numer kontaktowy, zmiana kierowcy lub tablic tuż przed załadunkiem i adres e-mail łudząco podobny do firmowego.
- Oszust może podszywać się pod istniejącą firmę, dlatego historia konta na giełdzie i poprawne dokumenty nie kończą weryfikacji.
- Każdą zmianę przewoźnika, kierowcy, pojazdu lub miejsca dostawy trzeba potwierdzić wcześniej zweryfikowanym kanałem kontaktu.
Presja czasu nie zwalnia z weryfikacji
Black Friday to dla europejskiej logistyki test odporności procesu. Dodatkowe zlecenia, zmiany harmonogramów i ograniczona dostępność pojazdów sprzyjają podejmowaniu decyzji pod presją. Nie ma jednak wiarygodnych podstaw, aby twierdzić, że właśnie tego dnia dochodzi do największej liczby kradzieży w Europie. Są natomiast dane wskazujące na sezonowy wzrost ryzyka.
Risk Intelligence, analizując zgłoszenia z lat 2020–2022, wskazało ostatni kwartał roku jako okres podwyższonej liczby odnotowanych kradzieży ładunków i paliwa. To ważny sygnał, choć nie prognoza konkretnej liczby zdarzeń w 2026 roku.
Trzy sytuacje, które powinny uruchomić alarm
Oszustwo w transporcie rzadko zaczyna się od czegoś spektakularnego. Zwykle pierwszym sygnałem jest drobna zmiana, którą w spokojniejszym tygodniu ktoś by zauważył i sprawdził, a w szczycie sezonu łatwo uznać za formalność. Pośpiech nie tworzy nowych metod działania przestępców, ale sprawia, że te dobrze znane częściej przechodzą niezauważone. Dobrze pokazują to trzy sytuacje, które każdy spedytor powinien traktować jako sygnał do zatrzymania procesu.
Sytuacja 1. Firma przewozowa ma dobre opinie, ale osoba przyjmująca zlecenie nagle prosi o kontakt pod nowym numerem.
Sytuacja 2. Na krótko przed załadunkiem pojawia się informacja o zmianie kierowcy lub tablic rejestracyjnych, a dyspozytor słyszy: „Nie komplikujmy, bo magazyn zaraz zamyka rampę”.
Sytuacja 3. Wiadomość o nowym miejscu dostawy przychodzi z adresu łudząco podobnego do firmowego. To przykładowe scenariusze, nie opisy konkretnych kradzieży z Black Friday. Łączy je próba zastąpienia niezależnej weryfikacji zwykłym zaufaniem do komunikatu.
Fałszywy przewoźnik może mieć prawdziwe dokumenty
W europejskim raporcie TT Club i BSI dotyczącym 2025 r. opisano m.in. przypadki podszywania się pod firmy transportowe i spedytorów. W jednym z francuskich zdarzeń przestępcy podszyli się pod przedsiębiorstwo przewozowe, aby przejąć transport koniaku.
Takie przykłady pokazują, że problemem nie zawsze jest nieistniejąca firma. Bywa nim osoba, która bezprawnie korzysta z jej tożsamości. Dlatego historia konta na giełdzie czy zgodność podstawowych dokumentów nie powinna kończyć procesu sprawdzania uprawnień.
Co powinien usłyszeć pracownik działu spedycji?
Dobre szkolenie nie polega na przekazaniu listy zakazów. Zespół powinien umieć rozpoznać konkretną sytuację: niespodziewaną zmianę danych kontaktowych, prośbę o odstępstwo od zatwierdzonej dyspozycji lub presję, by „tym razem” nie sprawdzać informacji.
Równie ważna jest kultura organizacyjna. Jeśli pracownik słyszy, że zatrzymanie załadunku oznacza problemy z przełożonym, nie będzie chętnie zgłaszał wątpliwości. Gdy natomiast wie, że za uzasadnione wstrzymanie operacji otrzyma wsparcie, procedura ma szansę zadziałać.
W okresie wzmożonego ruchu firmy powinny więc mierzyć nie tylko terminowość, lecz także jakość autoryzacji zmian. Weryfikacja trwa chwilę, ale powinna być niezależna od nastroju i liczby oczekujących kierowców.
Minuta na potwierdzenie zamiast tygodni na wyjaśnienia
Praktyczna zasada jest prosta: przy zmianie przewoźnika, kierowcy, pojazdu lub punktu dostawy weryfikacja powinna wrócić do wcześniej potwierdzonego kanału kontaktu, a nie do numeru podanego w nowej wiadomości.
Magazyn musi wiedzieć, kto może zatrzymać wydanie; spedytor – kto zatwierdza wyjątek; klient – jak szybko otrzyma informację o rozbieżności. Giełdy transportowe są potrzebnym narzędziem pracy, lecz nie zastąpią procedur firmy. Najdroższy transport w szczycie sezonu to czasem nie ten spóźniony. To ten, który wyjechał punktualnie, ale z niewłaściwą osobą.
Niniejszy artykuł jest częścią otwartego cyklu poświęconego rosnącemu problemowi kradzieży ładunków i bezpieczeństwu w branży transportowej. Cykl analizuje metody działania grup przestępczych i sposoby ochrony ładunków i kierowców. Wszystkie materiały z tej serii znajdziesz pod tagiem #TransportSecurityInsights.









